Eibar (Gipuzkoa)

Euskaren egoera gerraostean; Mogel idazleari omenaldia; Ikastolen mugimendua

Oraindik ezin da online kontsultatu pasarte hau. Behar baduzu, jarri gurekin harremanetan edo etorri gure biltegira.

Deskarga:

Bideo hau erabili nahi baduzu, jarri gurekin harremanetan eta kalitate onean bidaliko dizugu. Ez ahaztu mezuan AB-084-015 kodeko bideoa nahi duzula aipatzea: ahotsak@ahotsak.eus

Juan San Martin eta Mogel. 1959an lehenengo liburua argitaratu zuen: `Mogel. Bere bizitza eta lanak´. Mogeli omenaldia udaletxean. Euskararen presentzia gerra ondoren udaletxean bertan. Javier Egurenen jarrera, goraipatzekoa. Ikastolen mugimenduaren hasiera. Elvira Zipitria.

Jatorrizko proiektua

Grabazio honen materiala ondorengo proiektuaren baitan jaso eta landu zen. Bertan aurkituko duzu jatorrizko materiala eta informazioa: Eibarko udalaren materiala - Eibartarren Ahotan - Egoibarra

Transkripzioa

– Zuk lehenengo argitaratzen duzuna liburu bezala, 1959an argitaratzen duzu, hain zuzen, Mogelen liburua, bizitza eta obrak. Bere omenaldiko eta Eibarkoa zelako eta…
– Hitzaldi bat zan. Bueno, orduan motibaziñuak beti nik izan dittut, beti. Libururik… Batzuk behintzat dauke motibo berezi bat. Eta Mogelen hori egin neban… Orduan genbizen gu ikastolak zabaltzeko hasten, lehelengo ensaiuak egitten. Eta nahi genduzen ikastolak zabalduta egin, ze Elvira Zipitriak esan estan klandestino moduan, nahiz eta tolerauta, jakingo ebela. Eta guk nahi gendun publikoki zabaldu, koraje guztiakiñ, euskeria. Klandestinidade kutsua etara, eta hori egiñ. Orduan pentsau gendun, jentiari morala emoteko, Mogeli omenaldi bat egittia. Euskaltzaindiak onartu eban. Alkatia konbenzidu gendun hango bi edo hiru lagunek, orduan alkate zana Eibarren, udaletxian egitteko. Udaletxian egiñ ete da eta, gaiñera, alkatiaren diskurso batekiñ. Eta euskeriaren presenzia han, lehelengo aldiz gerra onduan, udaletxian bertan, era hortan, hauste bat zan, lehengo, oiñ arte gerratik eguan bidiana. Eta, era berian, harek ez zekixan… Nahi genduzen, bere inguruan aprobetxauta… Esaten gentsan: “Etorriko dira gizon inportantiak hitzaldixak emotera”. Personaje hau elgoibartarra zan. Eta horrekin lortu gendun, bueno, esaten gentsan zer personajetzuk, ba bueno, linguistak eta. Esate baterako, nik esaten netsan: “Etorriko da Gorostiaga, especialista en lenguas orientales”, eta holakuak esan gentsazen eta harek dana tragatzen eban. Eta, bueno, neurri baten egixa zan. Orduan enbarkau gendun eta oso ondo portau zan alkatia gurekin, Javier Eguren. Eta emon genduzen gure hitzaldixok. Eta orduan nik nahi neban Eibarren… Zelan ikastolia orduantxe genbizen desarroillatzen eta, publikoki oindiok bultza egitteko, zelan aste egunian emon genduzen hitzaldixak, goiz eta arratsalde, jente askok ez eukan juaterik. Okurridu jatan nere hitzaldixa, bibliografia gehittuta, liburutxo moduan publikatzia. Nere poltsikotik publikau neban. Publikau eta, Eibarren behintzat, ezagutu zeixen nor zan Mogel, Eibarko semia. Beti danok daukagu… Esaten da: “No sé qué del campanario”, baiña kanpaipian, toki bakotxeko kanpaiak bere hotsa dauka, hots berezixa, bere parrokixarako, bere ingururako. Eta nik hori nahi neban. Eibartarrak be, ikutu ezkero zera, “hau da gure hizkuntzia”, gogoratzia. Errezoia hori izan zan.

Egilea(k): Eukene Lamariano , Oier Narbaiza

Euskal Herriko Ahotsak proiektua babestu nahi?

Ahotsak diruz lagundu nahi baduzu, egin zure dohaintza txikia. Mila esker!

Gipuzkoako aldundia Kutxa Eusko Jaularitza Bizkaiko aldundia