Oñati (Gipuzkoa)

40 ume ikasgela berean

40 ume ikasgela berean Berezaoko eskolan ikasi zuen 14 urte arte. Gero baserrian geratu zen eta 15 urterekin hasi zen zotz (palillo) lantegian. Eskolan Rosita Aramendi irakaslearekin 40 ume inguruk ikasten zuten gela berean. Bi urtetik 14 urtera arteko umeak ibiltzen ziren. Hiru maistra izan zituen; hirurak Oñatiko euskaldunak izan arren, eskola erdaraz irakasten zuten. Euskaraz egiteagatik ez zuten zigorrik jasotzen, baina bai beste arrazoi batzuengatik.

Deskarga:

Bideo hau erabili nahi baduzu, jarri gurekin harremanetan eta kalitate onean bidaliko dizugu. Ez ahaztu mezuan ONA-070-002 kodeko bideoa nahi duzula aipatzea: ahotsak@ahotsak.eus

Tamaina:
Berezaoko eskolan ikasi zuen 14 urte arte. Gero baserrian geratu zen eta 15 urterekin hasi zen zotz (palillo) lantegian. Eskolan Rosita Aramendi irakaslearekin 40 ume inguruk ikasten zuten gela berean. Bi urtetik 14 urtera arteko umeak ibiltzen ziren. Hiru maistra izan zituen; hirurak Oñatiko euskaldunak izan arren, eskola erdaraz irakasten zuten. Euskaraz egiteagatik ez zuten zigorrik jasotzen, baina bai beste arrazoi batzuengatik.

Transkripzioa

- Eta hemen eskolia auzuan zeguan edo zu...?
- Baitta, eskolia hemen zeguan, guk eskolia hemen ikasi geben. Guk ikasi gebena.
- Zenbat urte arte egon ziñan zeu eskolan?
- Eskolan hamalau urte arte. Eta hamalau urte kunpliu nittuanian, ba ya eskolatik atera giñen, baserriko lanak itten. Tiori eta gurasuairi lagunketan. Eta gero hamabost urtekin hamasei in barik fabrikara, palillotara lanera, eta gaztetan ba lehenao akordaitten naiz horreik komuniua in gebenetik eta zeozer baiña asko ez.
- Eta eskolan ze maixo, ze maixu-edo euki zeuen?
- Maixu euki giñuan Rosita Aramendi. Hori maestria edo zuan, eta egoten gitzuan berrogei bat, batzuk bi urteko umiak eta beste batzuk hamabi-hamalaukuak.
- Danak alkarrekin?
- Danak alkarrekin.
- Neska eta mutil.
- Bai. Baikotza bere illaratan, edade batekuak illara baten, bestiak beste illara baten, bestiak beste illara, lau illaratan banatuta. Rosita Aramendi eta gero beste bat euki giñuan Maria Anjeles Goñi, ha be bai. Eta Rosita Aramendi gaixo egon zuan urte bete-edo, pulmoitako edo ez dakit zeozekin, eta orduan euki giñuan Miel Etxegoienen andria, Maria Axun Arzuaga. Ha be maestra eukittakua.
- Hori Oñatikua behintzet, beste bixak ez.
- Ez, bestiak be Oñatikuak.
- A, bai?
- Maria Anjeles Goñi; Bedia rekadistia, Donostira faten zana?
- Bai.
- Haren andria. Oin hor Euskal Telebistan itten dau lana alabiak.
- Bai.
- Haren ama. Potola bat fuerte bat.
- Bai, akordaitten naiz zein zan. Aiba!
- Ha maestra tokau xakun.
- Eta euskeraz edo erderaz jasoten zittuein?
- Erderaz. Guk eskola dana erderaz ikasi geben. Eta eskola gehixen dotriñia eta “historia sagrada”. Oin dana ahaztuta dakot baiña.
- Baiña hori zan mamiñori.
- Bai, mamin fuertiena, ba! Gero horixe, “sumar, restar, dividir, leer”, matematikak, horreik danak.
- Baiña eurak euskaldunak ziran, ez?
- Danak, guztiz euskaldunak.
- Eta zueri ez otsuen lagatzen euskeraz egiten.
- Ez, euskeraz ez oskuen lagatzen.
- Iñungo kastigorik-edo izaten zeuein euskera ittiatik?
- Ez, euskeraz itteatik ez, baiña ba kastiguak bestela bai, hola geizki portaitten giñanian hola, paretara begira eskuak jarri hola ta aurrera begira.
- Libururik eta ez otsuen ifintten eskuetan?
- Bai, hemen liburuak, pixuaz, segun zelako kastigua zan, ba gehixau edo gutxiau.

Egilea(k): Kepa Elortza

Euskal Herriko Ahotsak proiektua babestu nahi?

Ahotsak diruz lagundu nahi baduzu, egin zure dohaintza txikia. Mila esker!

Gipuzkoako aldundia Kutxa Eusko Jaularitza Bizkaiko aldundia